راسان خبر ایلام/مدیر شعبه هوش مصنوعی و اقتصاد خلاق ایلام گفت: هوش مصنوعی میتواند در مراحل مختلف زنجیره تولید و توزیع مواد غذایی، از مزرعه تا مصرفکننده، نقش کلیدی ایفا کند.
امید شفیعی در گفت و گو با خبرنگار ما، اظهار داشت: هوش مصنوعی (AI) یکی از شاخههای مهم علوم کامپیوتر است که به توسعه سیستمها و الگوریتمهایی میپردازد و قادرند وظایفی را انجام دهند که معمولاً به هوش انسانی نیاز دارند. این وظایف شامل یادگیری از دادهها، شناسایی الگوها، تصمیمگیری، حل مسائل پیچیده و حتی تشخیص صدا و تصویر بوده که هوش مصنوعی میتواند با استفاده از روشهای مختلفی مانند یادگیری ماشین، یادگیری عمیق و شبکههای عصبی به انجام این وظایف بپردازد.
وی افزود: هوش مصنوعی درحوزه امنیت غذایی کاربردهای متنوعی دارد که به بهبود فرآیندها، کاهش ضایعات و افزایش کیفیت و ایمنی محصولات غذایی و… منجر میشود که می توان به برخی از این کاربردها، پیشبینی و مدیریت زنجیره تأمین، پایش کیفیت محصولات، تشخیص آلودگیهای غذایی، مدیریت کشاورزی هوشمند اشاره کرد.
مدیر شعبه هوش مصنوعی و اقتصاد خلاق ایلام گفت: همچنین هوش مصنوعی میتواند در مراحل مختلف زنجیره تولید و توزیع مواد غذایی، از مزرعه تا مصرفکننده، نقش کلیدی ایفا کندکه شامل کنترل کیفیت، ردیابی و شناسایی منشاء، پیشگیری از تقلب غذایی نام برد.
موارد فعلی استفاده از هوش مصنوعی در امنیت غذایی
شغیعی اهداف استفاده از هوش مصنوعی در امنیت غذایی عمدتاً حول محور بهبود کیفیت، افزایش بهرهوری، کاهش ضایعات و تضمین ایمنی مواد غذایی عنوان کرد و بیان داشت: برنامهریزیهای بلندمدت در این زمینه میتواند شامل توسعه فناوریهای جدید برای کشاورزی دقیق، بهبود سیستمهای پیشبینی و مدیریت زنجیره تأمین، و ایجاد سیستمهای هوشمند برای نظارت بر کیفیت و ایمنی مواد غذایی می باشد.
وی ادامه داد: موارد فعلی استفاده از هوش مصنوعی در امنیت غذایی سیستمهای کشاورزی دقیق شرکتهای فعال در حوزه کشاورزی از هوش مصنوعی برای مدیریت بهتر مزارع استفاده میکنند. این سیستمها با تحلیل دادههای حاصل از سنسورها، بهینهسازی فرآیندهای کاشت و آبیاری را فراهم میکنند.
مدیر شعبه هوش مصنوعی و اقتصاد خلاق ایلام بیان داشت: تحلیل دادههای زنجیره تأمین و پایش کیفیت در خطوط تولید و تشخیص آلودگیهای میکروبی و شیمیایی نام برد.
چالشها و محدودیتهای استفاده از هوش مصنوعی در امنیت غذایی
وی با اشاره به چالشها و محدودیتهای استفاده از هوش مصنوعی در امنیت غذایی عنوان کرد: هوش مصنوعی (AI) به عنوان یک ابزار قدرتمند در بهبود امنیت غذایی شناخته میشود، اما استفاده از آن با چالشها و محدودیتهایی نیز همراه است. یکی از مهمترین چالشها، عدم دسترسی به دادههای کافی و با کیفیت است. برای آموزش الگوریتمهای هوش مصنوعی، نیاز به دادههای دقیق و جامع است که در بسیاری از کشورها و مناطق، به خصوص در کشورهای در حال توسعه، وجود نداشته و این کمبود دادهها میتواند به کاهش دقت پیشبینیها و نتایج تحلیلها منجر شود.
شفیعی ادامه داد: چالش دیگر، هزینههای بالای پیادهسازی فناوریهای هوش مصنوعی است. بسیاری از کشاورزان و تولیدکنندگان کوچک به دلیل منابع مالی محدود، قادر به سرمایهگذاری در این فناوریها نیستند. این امر میتواند به نابرابری در دسترسی به فناوریهای نوین منجر شده و تنها باعث بهرهمندی گروههای بزرگ و ثروتمند از مزایای هوش مصنوعی میشود. علاوه بر این، عدم آگاهی و آموزش کافی در زمینه هوش مصنوعی نیز میتواند مانع از پذیرش این فناوری گردد. همچنین بسیاری از تولیدکنندگان و کشاورزان ممکن است درک کافی از نحوه کارکرد هوش مصنوعی و مزایای آن نداشته و این امر میتواند به مقاومت در برابر تغییرات منجر شود.
وی اضافه کرد: مسئله دیگری که باید به آن توجه کرد، نگرانیهای مربوط به حریم خصوصی و امنیت دادهها است. جمعآوری و تحلیل دادههای بزرگ میتواند خطراتی برای حریم خصوصی افراد ایجاد کرده و این موضوع ممکن است موجب نگرانی در بین مصرفکنندگان و تولیدکنندگان شود. در نهایت، چالشهای قانونی و نظارتی نیز میتواند بر استفاده از هوش مصنوعی در امنیت غذایی تأثیر گذار باشد. قوانین و مقررات موجود ممکن است نتوانند به سرعت با پیشرفتهای فناوری همگام شوند و این امر میتواند مانع از نوآوری و پیادهسازی راهحلهای هوش مصنوعی شود.
موفقیتهای جهانی در استفاده از هوش مصنوعی در امنیت غذایی
مدیر شعبه هوش مصنوعی و اقتصاد خلاق ایلام افزود: با وجود چالشها و محدودیتهای ذکر شده، موفقیتهای چشمگیری نیز در استفاده از هوش مصنوعی در امنیت غذایی در سطح جهانی مشاهده میشود. یکی از نمونههای موفق، استفاده از الگوریتمهای یادگیری ماشین در پیشبینی تقاضای محصولات غذایی است. شرکتهای مختلف در ایالات متحده و اروپا از این فناوریها برای تحلیل دادههای بازار و پیشبینی تغییرات تقاضا استفاده کردهاند و این امر به بهینهسازی زنجیره تأمین و کاهش ضایعات غذایی کمک کرده است.
وی تصریح کرد: در کشور چین، پروژههای هوش مصنوعی در کشاورزی به سرعت در حال رشد است. استفاده از رباتهای هوشمند برای کاشت، آبیاری و برداشت محصولات، به کشاورزان کمک کرده است تا بهرهوری خود را افزایش دهند و در عین حال هزینهها را کاهش دهند. این فناوریها همچنین به کشاورزان این امکان را میدهند که با استفاده از دادههای دقیق، تصمیمات بهتری در مورد زمان و روشهای کشت اتخاذ کنند.
شفیعی افزود: در سطح جهانی، سازمانهای بینالمللی مانند سازمان ملل نیز به استفاده از هوش مصنوعی در پروژههای امنیت غذایی توجه کردهاند. این سازمانها با همکاری با استارتاپها و شرکتهای فناور، به دنبال توسعه راهحلهای نوآورانه برای بهبود دسترسی به غذا و کاهش گرسنگی در مناطق آسیبپذیر هستند.
وی یادآور شد: در نهایت، موفقیتهای جهانی در استفاده از هوش مصنوعی در امنیت غذایی به خوبی نشان میدهد که با وجود چالشها، پتانسیلهای این فناوری میتواند به بهبود کیفیت و ایمنی غذا کمک کند و به تأمین غذای کافی برای جمعیت رو به رشد جهان یاری رساند. این فناوریها نه تنها میتوانند به بهینهسازی فرآیندهای تولید و توزیع غذا کمک کنند، بلکه میتوانند به ایجاد یک زنجیره تأمین پایدار و مقاوم در برابر چالشهای آینده نیز منجر شوند.
کد خبر/۱۱۰۴۱۱
- نویسنده : سمیه آذرمهر





Tuesday, 27 January , 2026